Σοβαρές αδυναμίες και χαμηλό βαθμό συμμόρφωσης στη διαχείριση του ορυκτού πλούτου της Κυπριακής Δημοκρατίας καταγράφει η νέα έκθεση του Γενικού Ελεγκτή για την Υπηρεσία Μεταλλείων και Λατομείων. Έξι χρόνια μετά τον προηγούμενο έλεγχο, βασικά προβλήματα παραμένουν άλυτα, με το 52% των αιτήσεων για άδειες να βρίσκεται ακόμη υπό εξέταση.
Η έκθεση αναδεικνύει μεγάλες καθυστερήσεις στις πολεοδομικές άδειες, καθώς από τις 29 αιτήσεις της περιόδου 2020 με 2023, μόνο 14 έχουν ολοκληρωθεί, με κάποιες να εκκρεμούν για περισσότερα από δύο έτη. Παράλληλα, σημειώνεται οικονομική απώλεια από ανείσπρακτα λατομικά δικαιώματα ύψους 270.000 ευρώ, για τα οποία εκκρεμεί νομική διαδικασία από το 2019.
Σε θεσμικό επίπεδο, η Δημοκρατία δεν έχει ακόμη εναρμονιστεί με τον Ευρωπαϊκό Κανονισμό για τις Κρίσιμες Πρώτες Ύλες, καθώς δεν έχουν θεσπιστεί κανόνες επιβολής κυρώσεων. Επιπλέον, η Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων για την περίοδο 2021 με 2050 παραμένει σε επίπεδο υπηρεσιακής πρότασης, καθιστώντας την πιθανώς ξεπερασμένη.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στους περιβαλλοντικούς κινδύνους στην επαρχία Πάφου. Η έκθεση προειδοποιεί για υπερεκτίμηση των αναγκών σε λατομικά υλικά, η οποία ασκεί αδικαιολόγητη πίεση σε περιοχές του δικτύου Natura 2000. Στην Κοινότητα Ανδρολίκου, η προτεινόμενη Λατομική Ζώνη ενδέχεται να μειώσει τον εμπλουτισμό του υπόγειου υδροφορέα έως και κατά 160.000 κυβικά μέτρα, προκαλώντας σοβαρή υποβάθμιση των υδάτινων πόρων.
Τέλος, εντοπίστηκε περίπτωση παραχώρησης προνομίου λατομείου σε προστατευόμενη ζώνη χωρίς την απαραίτητη Ειδική Οικολογική Αξιολόγηση. Η διάρκεια της εν λόγω άδειας ορίστηκε στα οκτώ έτη, παραβιάζοντας τον όρο της Περιβαλλοντικής Αρχής που προέβλεπε μόλις δύο έτη, γεγονός που υπογραμμίζει την ανάγκη για άμεση λήψη διορθωτικών μέτρων.
Πηγή: https://www.kathimerini.com.cy/gr/oikonomiki/oikonomia/kathysteriseis-epi-kathysteriseon-stin-ypiresia-metalleion-kai-latomeion
