Το τέλος του μύθου της λευκής φυλής

avatar
2 Min Read

Η τέχνη της ποίησης, στην υψηλότερη μορφή της, δεν επιδιώκει να αναπαραστήσει την πραγματικότητα με φωτογραφική ακρίβεια, αλλά να αγγίξει την ουσία της μέσα από την αφαίρεση. Ο Όμηρος, ο θεμελιωτής της δυτικής γραμματείας, απέδειξε πως η αληθινή δεξιοτεχνία έγκειται στην κατανόηση των ορίων του λόγου. Γνώριζε καλά πως το «απόλυτο κάλλος» είναι μια έννοια που υπερβαίνει τις λέξεις και πως οποιαδήποτε προσπάθεια λεπτομερούς περιγραφής του θα κατέληγε να το περιορίσει, αφαιρώντας του τη θεϊκή του διάσταση.

Αντί να εγκλωβιστεί σε μια στείρα απαρίθμηση χαρακτηριστικών, ο ποιητής επιλέγει τον δρόμο του υπαινιγμού. Το κλασικό παράδειγμα της Ωραίας Ελένης στην Ιλιάδα παραμένει το κορυφαίο μάθημα αισθητικής στην ιστορία της λογοτεχνίας. Ο Όμηρος δεν περιγράφει ποτέ τα μάτια, τα μαλλιά ή το πρόσωπό της. Αντίθετα, περιγράφει την επίδραση που έχει η ομορφιά της στους γέροντες της Τροίας, οι οποίοι, αν και εξουθενωμένοι από τον δεκαετή πόλεμο, αναγνωρίζουν πως για μια τέτοια γυναίκα η θυσία είναι δικαιολογημένη.

Αυτή η προσέγγιση επιτρέπει στο κάλλος να παραμείνει καθολικό και αιώνιο. Αφήνοντας το κενό της περιγραφής να συμπληρωθεί από τη φαντασία του αναγνώστη, ο Όμηρος καθιστά την ομορφιά προσωπική για τον καθένα, αλλά και απρόσιτη για όλους. Το απόλυτο δεν μπορεί να φυλακιστεί σε επίθετα· μπορεί μόνο να υποδηλωθεί μέσα από το δέος που προκαλεί.

Σε μια εποχή που κατακλύζεται από την εικόνα και την υπερπληροφόρηση, η ομηρική τεχνική μας υπενθυμίζει τη δύναμη της σιωπής. Η αληθινή τέχνη δεν χρειάζεται να «δείξει» τα πάντα για να συγκινήσει. Της αρκεί να δείξει τον δρόμο, αφήνοντας το ανείπωτο να μιλήσει απευθείας στην ψυχή. Ο υπαινιγμός παραμένει, τελικά, το πιο ισχυρό εργαλείο για την προσέγγιση του θείου και του ιδανικού.

Πηγή: https://www.kathimerini.com.cy/gr/apopseis/arthrografia/takis-theodoropoylos/xexaste-ti-leyki-fyli

Share This Article
Leave a Comment